Het verschil tussen de hoogsensitieve persoon HSP en de hoogsensitieve empaat HSE
- Ine
- 13 apr 2025
- 5 minuten om te lezen
Bijgewerkt op: 3 feb

HSP (en empaten) in België en Nederland
Over de “empaat” wordt er in België en Nederland erg weinig geschreven. Als ze het doen, dan zijn HSP en HSE (hoogsensitieve empaat) voor hen 1 en het zelfde wezen. Toch heeft de Hoog sensitief Persoon wel een voorkeur, qua naam dan. De term hoogsensitieve persoon is ook erg bekend door Dr. Elaine Aron. Ze is een Amerikaans psychologe en de grondlegster van het begrip hoogsensitiviteit.
Mijn bedenking is, dat de voorkeur wordt gegeven aan "HSP" omdat er al meer research werd gedaan en bekend is over hsp en vooral m.b.t. wetenschappelijk onderzoek.
Zo lees ik op een site over HSP:“De meest gebruikte HSP test om erachter te komen of je hoog gvoelig bent, is de Zelf Rapportagevragenlijst van Psychotherapeute en universitaire docent dr. Elaine Aron uit haar boek: Hoogs sensitieve personen. Hoe blijf je overeind als de wereld je overweldigd? Deze Zelfrapportagetest is wetenschappelijk onderbouwd en wordt ook wel eens hoogsensitief test, hooggevoeligheid test, hypersensitief test of HSP test genoemd genoemd.”
“Wetenschappelijk onderbouwd", in het vet. Misschien hebben wij dat nodig? De duidelijkheid, de bevestiging door de wetenschap? (Of is het eerder taboe?)
Zoals de gave van het “empaat-zijn” niet zomaar in het luchtledige bestaat. Ik ontdekte, door mezelf erin te verdiepen, dat er wel degelijk wetenschappelijk onderzoek bestaat, dat het bestaan ervan kan staven. (Daar kom ik in een later artikel graag op terug.)
In Amerika en Australie wordt er wel veel geschreven over “the empath” en gaan ze uit van duidelijke verschillen.
Empaten (en hsp) in usa en Australië
Dr Judith Orloff MDis een bekende psychiater In Amerika die zich specialiseerde in empaten en hoog sensitieve personen. Ze is zelf een empaat en een intuïtieve genezer en is verbonden aan de UCLA Psychiatric Clinical Faculty. Ze verbindt de traditionele geneeskunde met geavanceerde kennis van intuïtie, energie en spiritualiteit
Ze omschrijft het verschil tussen hoog sensitieve personen en empaten als volgt:
“Empaten delen alle eigenschappen van wat Dr. Elaine Aron 'Hoogsensitieve Personen' of HSPs heeft genoemd. Deze h o.a.; een lage drempel voor stimulatie; de behoefte aan alleen zijn; gevoeligheid voor licht, geluid en geur en een afkeer van grote groepen. Hoog sensitieve personen hebben ook langer nodig om na een drukke dag te ontspannen, omdat hun vermogen om over te schakelen van hoge stimulatie naar rust meer tijd vraagt. Hoogsensitieve personen zijn meestal introverte personen, terwijl empaten introvert of extravert kunnen zijn (hoewel de meesten introvert zijn). Empaten delen de liefde van hoogsensitieve personen voor de natuur en de stilte, het verlangen om anderen te helpen, en hun rijk innerlijk leven. Alleen gaan empaten veel verder in deze ervaring. Empaten kunnen subtiele energie voelen (shakti of prana genoemd in oostelijke medische tradities) en absorberen het van andere mensen en verschillende omgevingen in ons eigen lichaam. Deze capaciteit laat ons toe om de energie om ons heen, incl. emoties en fysieke gewaarwordingen, op een extreem diep niveau te ervaren. Sommige empaten hebben diepe spirituele en intuïtieve ervaringen — met dieren, natuur, of innerlijke gidsen.
Of je nu een hoogsensitief persoon bent of een empaat, ze sluiten elkaar niet uit.: je kan ze alle twee zijn en veel hoogsensitieve personen zijn ook empatisch.”
Misschien gaat het stukje over diepe spirituele en intuïtieve ervaringen wel wat te ver voor de Lage Landen? (Laat gerust weten wat jij ervan denkt.)
Ik vind ook mensen terug die hun standpunt m.b.t het anders zijn van empaten en hoogsensitieve personen stevig verdedigen. Deze mensen beweren dat er een verschil is in het aanvoelen van mensen. Empaten zouden eerder vertrekken van wat de ander echt voelt. HSP's voelen dat er iets is, maar zouden het voor de ander invullen.
Wat dit laatste betreft, heeft dit naar mijn mening, eerder iets te maken met eerlijkheid t.o.v jezelf en zuiverheid in jouw voelen ipv het verschil tussen HSP of HSE.
Iedere mens maakt wel trauma's mee en hoogsensitieve mensen (ook empaten) beleven deze intenser, juist omdat ze gevoelig zijn. Zit je nog met een actief en onverwerkt trauma, dan kijk je niet helder en dat vertroebelt jouw beeld en gave.
Ook sensitieve mensen kunnen het verkeerde pad op gaan, fouten maken, zich wentelen in zelfmedelijden en daardoor hun inlevingsvermogen (tijdelijk) verliezen.
Want er is een groot verschil tussen het voelen van een emotie als de jouwe (zoals empaten doen) en actief in de schoenen stappen van, begrijpen en ontwikkelen van vergeving en acceptatie voor een ander (empathie). Iedereen heeft het naar zichzelf te verantwoorden of hun gedrag zuiver is en eerlijk is. En of hij of zij daar mee kan leven.
De mogelijkheid tot mooie empathie voor de medemens hebben ze alvast beiden.
Waarom ik me eerder een hoogsensitieve empaat voel, ipv een hoogsensitief persoon.
Voor mij persoonlijk zijn er wel degelijk verschillen.
Eerst kwam de kennismaking met HSP en Indigo op mijn pad. Ik verdiepte me verder in hoogsensitiviteit, maar ergens voelde het niet toereikend genoeg. Daarom bleef ik zoeken. In mijn zoeken, kwam ik regelmatig de naam "empaat" tegen, botste ik op artikels over empaten en zag ik ze in films. En dat intrigeerde me. Ik had nog niet het gevoel van “Yes” en ook al wist ik het ergens al wel, ik was nog niet klaar voor de verantwoordelijkheid die er bij hoort.
Tot ik door een erg destructieve en energie-zuigende relatie niet anders meer kon dan volop stil te staan bij mezelf en het bestaan van de empaat en alles wat erbij hoort.

In mijn beleving, voelen empaten aan als de energie van vuur en aarde en hoogsensitieve personen als de energie van water en lucht. De energie van een HSP zou ik omschrijven als een zachte en frisse energie, zoals een briesje met kleine, frisse druppels water. De energie van de empaat als een brandende, warme energie zoals de warmte van een licht knetterend haardvuur.
Empaten zullen, wanneer ze zich aangevallen voelen, eerder confronteren of bijten en HSP's gaan zich eerder terug trekken in hun cocon of kruipen in de slachtofferrol.
Zijn we nu net een tikkeltje anders of niet, dat doet er eigenlijk niet toe. We kunnen van elkaars talenten leren en we kunnen elkaar helpen nog betere mensen te worden, voor anderen en voor ons zelf.
Want wat we zeker gemeen hebben, is;
- dat we ons zelf vaak vergeten of verliezen
- dat we ons sterk verantwoordelijk voelen
- dat we gaven hebben die onszelf en de medemens ten goede komen als deze zuiver worden ingezet
HSP of HSE, voor mij ben je een mooi wezen. Mensen met een grote gevoeligheid, een hart voor de medemens en zin voor vernieuwing - een soort vernieuwing die alle mensen ten goede komt - heeft de wereld nu eenmaal hard nodig!!




Opmerkingen